Keersjkruubke

Mèt Keersjmes weurt in Limburg traditioneel ’n keersjkruubke neergezat bie de keersjboum. Ouch boete op sjtraot creëre de luuj ’t keersjtafereel in ‘ne sjtal of in ’n besjtaonde weegkapel.

Woa dat gebruuk vandaan kump? In de 12^de ièw houw de monnik Franciscus van Assisië ‘t idee um ‘t verhaol van de geboorte van Christus visueel te make. In de keersjnach droog hae de Mès op bie ‘ne levende keersjsjtal. De luuj waore zoa ónder d’n indrök dat zie dat thoes ouch ginge oetbeelde. Ze sjneje beeldsjes van hout of boetseerde d’rsj mèt klei. In later tieje woorte väöl beeldsjes van gips gegote en daonao besjilderd. De gebruukde kleure waore dèks symbolisch.

’t Kieneke Jezus, mèt e wiet klèdsje aan, zuut meistal neet ech oet es ‘ne pasgebore baby want ’t kiek al hièl wies oet de ouge, de ermkes wied oetrein gesjtrek. Maria dreug ’n blauw kleid, de kleur van d’n hemel en ‘ne wieten dook op de kop, wat ’t leech en de maagdelikheid benaodrök. Jozef haet ‘ne broene jas aan op ’n lila-oranje-wietechtig onderkleid. Hae haet ‘ne sjtek, sóms ’n lelie of ‘ne lanteern in de heng.
Meistal zint d‘r drie herdersj van versjillende laeftied die de geluivige luuj veursjtèlle. D’n oudste kneelt op de grond. Eine dreug dèks ’n lemke op de sjouwer, ‘nen andere haet ’n muziekinstrument bie ziech of broad.
Bove de sjtal hingk d'n ingel Gabriël dae ’n wiet lint in de loch sjtiek woa-op gesjreve sjteit: Gloria in Excelsis. Hae ies gekleid in ’n blauw kleid, soms ouch gebroke wiet of greun pastel.
D’n os en d’n ezel houten ’t kieneke werm. D’n ezel symboliseert de wiesheid, want hae zal ziech noats twiè kièr aan dezelfde sjtein sjtoate, zaet ’t sjpreekwoord. D’n os wèt wae ziene meister ies. Die eigesjappe van wiesheid en onderdanigheid zeen v’r truuk in Jezus. De sjäöp sjtèlle de apostele en de christene veur, onsjöld en goodheid, ’t zjwart sjaop ies natuurlik ouch welkom. D’n hónd sjteit veur loyaliteit en troew.

Els Diederen